Hielpijn en opstartklachten: waarom zijn de eerste stappen zo pijnlijk?

Opstartklachten bij hielpijn komen door abrupte belasting van de peesplaat. Waarom zijn de eerste stappen zo pijnlijk en wat kunt u er zelf aan doen?

Hielpijn en opstartklachten: waarom zijn de eerste stappen zo pijnlijk?

Herkenbare pijn bij de eerste stappen uit bed

Het is een van de meest voorkomende klachten bij hielpijn: de pijnlijke eerste stappen uit bed. Ze voelen aan als een stekende pijn, maar eenmaal op gang zwakt de scherpste pijn af en is het belasten relatief snel minder pijnlijk. Ook het opstarten van het lopen na langer zitten vertoont hetzelfde patroon.

In dit artikel

In dit artikel leest u meer over de oorzaak van opstartklachten bij hielpijn, waarom de peesplaat pijnlijk reageert op de eerste stappen en wat u zelf kunt doen om de klachten te verminderen. Klik op één van de onderstaande onderwerpen om direct naar het onderdeel te gaan:

Waardoor komen opstartklachten bij hielpijn?

Tijdens de inactiviteit bij het liggen in bed is de voet ontspannen en meestal in lichte strekking van de enkel (plantairflexie) en is er geen druk op de voet. Bij het zitten op een stoel is de voet in een neutrale positie maar ook hierbij is de voet ontspannen en krijgt de voet minimale belasting te verduren.

Omdat er geen of minimale belasting op de voet is, vindt er een vorm van fysiologische verstijving plaats in de peesplaat onder de voet. Bij mensen met hielpijnklachten is er meestal sprake van een verzwakking of irritatie van de peesplaat, die dit proces van verstijving versterkt.

Wanneer u 's morgens uit bed stapt wordt de gevoelige of geïrriteerde pees abrupt van een verkorte situatie op maximale rek gebracht met de volledige belasting van het lichaamsgewicht. Dit zorgt voor een plotselinge trekspanning op het geïrriteerde weefsel, wat de bekende opstartpijn veroorzaakt.

De startpijn is dus een belangrijk teken dat het weefsel momenteel een lagere tolerantie heeft voor abrupte piekbelasting en algeheel minder belastbaar is dan gewenst.

Belasting als medicijn

Om de opstartpijn te verminderen, is het van belang om met name de eerste abrupte belasting te beperken. Langzaam opstarten en de 'verstijving', die plaatsvindt na een langere periode van het niet belasten van de voet, weer langzaam 'soepeler' te maken. De peesplaat langzaam op gang helpen.

Hoe doet u dit?

1. Passieve rekoefening van de grote teen

Trek de tenen, met name de grote teen, met uw hand in de richting van het scheenbeen. Hierbij trekt u ook de voet op door de enkel te buigen (dorsaalflexie). Doe dit voordat u uitstapt. Dit spant de peesplaat onder de voet op en bereidt deze voor op belasting en rek.

2. Bewegen van de voetzoolspieren en onderbeenspieren

Buig en strek de enkel en beweeg de tenen mee. Trek de enkel en tenen op, waarna u krachtig de enkel en tenen strekt. Doe dit 15 keer achter elkaar.

3. Zelfmassage

Geef lichte, masserende druk onder de voetzool om deze soepeler te maken. Hiervoor kan ook een tennisbal gebruikt worden door de voet over de bal te rollen en zo de voetzool te masseren.

Maak een afspraak bij het Hielpijncentrum

De opstartpijn is een teken van verminderde belastbaarheid van de peesplaat onder de voet. Door niet direct op 'volle kracht' de pees te belasten maar deze voor te bereiden op belasting, wordt de irritatie verminderd. Echter voor een oplossing voor de klachten is een gerichte behandeling nodig. Uw hielpijnexpert kan hierbij helpen om de voet weer bestand te maken tegen belasting.

Maak dan een afspraak bij één van de hielpijnexperts van het Hielpijncentrum. We staan voor u klaar om u te helpen. Klik op de onderstaande knop!

Vind een praktijk

Veelgestelde vragen

Bekijk meer vragen

Word ik door één behandelaar gezien of door een team?

U start altijd bij onze hielpijnexpert, die uw klachten uitgebreid onderzoekt en het behandelpad bepaalt. Afhankelijk van uw situatie kan de expert andere professionals inschakelen, zoals een fysiotherapeut of specialist. U houdt echter één vast aanspreekpunt binnen het Hielpijncentrum voor overzicht en continuïteit.

Recente publicaties

Bekijk alle publicaties

  • 05 mei 2026

    Op goede voet verder?

  • 14 april 2026

    Achillespeesblessures en de invloed van de voetstand

  • 07 april 2026

    Hielpijn en de beste schoenen

  • 12 maart 2026

    Hielpijn en shockwave therapie: wat zien we in de praktijk?

  • 02 maart 2026

    Het cuboidsyndroom

  • 08 januari 2026

    Het vetkamersysteem als belangrijke oorzaak van hielpijn

  • 04 december 2025

    Wat is de beste behandeling voor hielpijn?

  • 06 november 2025

    Helpen steunzolen echt bij hielpijn?

arrow_circle_left arrow_circle_right

Consult aanvragen Consult aanvragenarrow_right